Kayıp mekan

Vakko Kızılay Mağazası

1973-2002

Öteki adları Vakko, Vakko Ankara, eski Vakko Binası.

Bu mekan bugün yok. Mağazanın on katlı binası Atatürk Bulvarı'nda ayakta duruyor.

Gazete ve ajans kayıtlarına göre Vakko'nun Ankara mağazası Ekim 1973'te Atatürk Bulvarı'nda, dört katlı eski bir binanın yerine yapılan on katlı binada açıldı. Binayı ve iç mekanını Vakko'nun mimarı Abdurrahman Hancı tasarladı. Hancı cepheleri neredeyse penceresiz yaptı, katları zemindeki havuza inen bir galeri boşluğu birbirine bağladı. Mağazada kadın, erkek ve çocuk bölümlerinin yanında bir çay salonu ve bir sanat galerisi vardı. Girişteki üstü kapalı yarı açık alan uzun yıllar Ankara'nın buluşma yerlerinden biri oldu. Kızılay mağazası 2002'de kapandı, Vakko 2003'te Armada'da yeni bir mağaza açtı.

Nerede

Haritadaki nokta binanın kendisini gösteriyor.

Mete Ragıp Soysal mağazanın adresini Atatürk Bulvarı 113 diye verir, Küçüktaşdemir 2018 s. 99. Şumnu ve Uluyurt 2019 s. 195 Hancı'nın 1973 tarihli proje dosyasını aynı numara ve 1084 ada 5 parselle anar. Uğuz 2008 s. 76 binayı bulvarın Kızılay ile Tunalı Hilmi arasındaki kesiminde gösterir.

Haritada göster

Anılarda Vakko Kızılay Mağazası

Soysal Pasajı'nın asma katı ilk yapıldığında Vakko da orada yer istedi. Babasının arkadaşı Vitali Hakko müdürleriyle geldi, bina sistemine alışkın olduklarını ve pasajda çalışamayacaklarını söyledi. Bir iki yıl sonra Vakko Bulvar'da 113 numarada kendi binasını açtı.
Tanıklık Mete Ragıp Soysal, Küçüktaşdemir'in 2017 görüşmesi. Okuduğumuz kaynak Güliz Küçüktaşdemir, 2018, s. 99, 307.
Açılış gecesi Atatürk Bulvarı'ndaki on katlı binayı 8700 ampul aydınlatıyordu. Kapıda iki sıra polis bekliyordu, kalabalık trafiği taşırdı ve herkes içeri girenler arasında Ayhan Işık'ı, Göksel Arsoy'u, Erol Büyükburç'u gösteriyordu. Türk Hava Yolları uçakları İstanbul'dan yüzlerce konuk taşımıştı, her katta ayrı bir büfe kurulmuştu.
Alıntı Ümit Deniz, Ankara On Katlı Bir Mağaza Kazandı, Milliyet, 21 Ekim 1973. Okuduğumuz kaynak Umut Şumnu ve Begüm Uluyurt, 2019, s. 184.
Babalarından kalan parayı harcamak için Ankara'ya gelen dört kardeş köylü karılarına Vakko'dan pahalı giysiler aldı, onları şehirli kadınlara benzetmek istedi. Filmin bu sahnesinde mağazanın Bulvar girişi ile kadın giyim katı görünüyordu.
Edebi eserden. Ertem Eğilmez'in Köyden İndim Şehire filmi, 1974. Okuduğumuz kaynak Günce Uzgören, 2019, s. 186.
Genç görüşmecilerden üçü Vakko'nun Noel vitrinini andı. Biri bulvarda en çok bu vitrini özlediğini söyledi, vitrin orada bir gezinti yaratıyordu. Tanıdığı birçok kişi Vakko Armada'ya taşındıktan sonra bu vitrinden söz etmişti.
Tanıklık Uğuz'un görüştüğü gençlerden biri. Okuduğumuz kaynak Ebru Uğuz, 2008, s. 123.
Ona göre Vakko bulvarın en önemli dükkanıydı. 1990'lardan sonra nitelikli müşteri bulvara Vakko için gelirdi. Vakko'nun gidişi bulvarı ekonomik olarak çok yıprattı, müşterinin profili değişti.
Tanıklık Uğuz'un görüştüğü, bulvarda dükkanı olan bir esnaf. Okuduğumuz kaynak Ebru Uğuz, 2008, s. 123.

Aynı binada Vakko Sanat Galerisi, 1976'dan sonra

Mağazanın 500 metrekarelik bir katı sanat galerisine ayrıldı. Galeri 11 Mart 1976'da Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun 300'den fazla çalışmasını gösteren Yaşayan Bedri Rahmi sergisiyle açıldı. Sonraki yıllarda burada Eşref Üren, Fikret Mualla, Avni Arbaş, Jale Yılmabaşar, Abidin Dino ve Kenan Özbel gibi sanatçıların sergileri açıldı. Galerinin ortasında bir çay salonu vardı.

Ankara mağazası yapılırken 500 metrekarelik bütün bir katın sanat galerisine ayrılması fikri ortaya çıktı. O yıllarda Ankara'da “küçük, bodrum katlarına sığışmış iki özel galeri” vardı. Hancı, Pilevneli ve Edgü işi karşılıksız üstlendi, Ankara bir başkente layık bir galeriye kavuştu.
Tanıklık Vitali Hakko, Hayatım Vakko. Okuduğumuz kaynak Umut Şumnu ve Begüm Uluyurt, 2019, s. 193.
1976'da Ankara'da resimlerini sergileyebileceği iki yer vardı, Türk Amerikan Derneği ile Vakko Sanat Galerisi. Galerinin yöneticisi Gencay Kasapçı programın bir yıl boyunca dolu olduğunu söyledi. Türk Amerikan Derneği de doluydu, Aydoğdu sergisini sonunda Yapı Endüstri Merkezi'nin galerisinde açabildi.
Tanıklık Habip Aydoğdu, Önder Şenyapılı'nın aktarımıyla. Okuduğumuz kaynak Ayşegül Atmaca, 2021, s. 50.

Kaynakların ayrıştığı yerler

Açılış yılı kaynaklarda farklı. Milliyet'in 21 Ekim 1973 haberi ve Anadolu Ajansı'nın açılış fotoğrafları 1973'ü gösterir. Şumnu ve Uluyurt'a göre Vitali Hakko ile Abdurrahman Hancı kitaplarında açılışı 1976'ya koyar.
Galerinin hangi katta olduğu kaynaklarda farklı. Uzgören belediye arşivindeki altıncı kat planını gösterir, Atmaca'nın görüştüğü iki kişi galeriyi beşinci katta anar.
Galerideki ilk sergilerin sırası kaynaklarda farklı. Hakko anılarında mağazanın açılışıyla sanatseverlere ilk Fikret Mualla sergisini sunduklarını, ardından Eşref Üren'in retrospektifinin geldiğini yazar. Gazete ilanı ve broşür ilk serginin 11 Mart 1976'da açılan Yaşayan Bedri Rahmi olduğunu gösterir. Ankara Sanat Dergisi'ndeki 1976 tarihli bir yazıya göre sıra Bedri Rahmi, Eşref Üren ve Fikret Mualla'dır. Atmaca'nın görüştüğü bir kişiye göre ilk sergi 15 Haziran 1976'da açılan Eşref Üren sergisiydi, aslında Fikret Mualla sergisi düşünülmüş ama resimler getirilememişti. Atmaca'daki davetiyeye göre bir Fikret Mualla sergisi 24 Ekim ile 30 Kasım 1977 arasında açıktı.

Yakında bugün görebileceğin yerler

Yüksel Caddesi ve İnsan Hakları Anıtı · Kültürel Miras · yaklaşık 170 m
Karanfil Sokak ve Dost Kitabevi · Edebiyat · yaklaşık 170 m
Mülkiyeliler Birliği · Edebiyat · yaklaşık 170 m
Goethe-Institut Ankara · Konser · yaklaşık 200 m

Kaynakça

Umut Şumnu ve Begüm Uluyurt. Ankara’nın Kentsel Yaşamına İz Bırakmış Bir Mekân: Vakko Kızılay Mağazası. Ankara Araştırmaları Dergisi / Journal of Ankara Studies (VEKAM), 7(1), s. 175-195. DOI: 10.5505/jas.2019.43434. 2019. Kaynağa git
Günce Uzgören. Conservation of Architectural Heritage in Atatürk Boulevard in Ankara. ODTÜ, Kültürel Mirası Koruma yüksek lisans tezi. 2019. Kaynağa git
Güliz Küçüktaşdemir. Kentin iç mekanları: Ankara belleğinde pasajlar, (1950-1980). Sanatta yeterlik tezi, Hacettepe Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Anabilim Dalı. 2018. Kaynağa git
Ebru Uğuz. Transformation of collective memory in the case of Ankara Atatürk Boulevard. Yüksek lisans tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü. 2008. Kaynağa git
Ayşegül Atmaca. Ankara sanat galerileri'nden bir seçki (1970-1990). Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sanat Tarihi Anabilim Dalı. 2021. Kaynağa git

Bu sayfa Klemens'in Ankara kaynak taramasından derlendi. Konum ve tarihler ikinci bir kaynakla sınandı. Anılar anlatanın adıyla aktarıldı. Son güncelleme 20 Ekim 2026.

Vakko Kızılay Mağazası

1973-2002

Öteki adları Vakko, Vakko Ankara, eski Vakko Binası.

Bu mekan bugün yok. Mağazanın on katlı binası Atatürk Bulvarı'nda ayakta duruyor.

Nerede

Haritadaki nokta binanın kendisini gösteriyor.

Anılarda Vakko Kızılay Mağazası

Soysal Pasajı'nın asma katı ilk yapıldığında Vakko da orada yer istedi. Babasının arkadaşı Vitali Hakko müdürleriyle geldi, bina sistemine alışkın olduklarını ve pasajda çalışamayacaklarını söyledi. Bir iki yıl sonra Vakko Bulvar'da 113 numarada kendi binasını açtı.

Tanıklık Mete Ragıp Soysal, Küçüktaşdemir'in 2017 görüşmesi. Okuduğumuz kaynak Güliz Küçüktaşdemir, 2018, s. 99, 307.

Açılış gecesi Atatürk Bulvarı'ndaki on katlı binayı 8700 ampul aydınlatıyordu. Kapıda iki sıra polis bekliyordu, kalabalık trafiği taşırdı ve herkes içeri girenler arasında Ayhan Işık'ı, Göksel Arsoy'u, Erol Büyükburç'u gösteriyordu. Türk Hava Yolları uçakları İstanbul'dan yüzlerce konuk taşımıştı, her katta ayrı bir büfe kurulmuştu.

Alıntı Ümit Deniz, Ankara On Katlı Bir Mağaza Kazandı, Milliyet, 21 Ekim 1973. Okuduğumuz kaynak Umut Şumnu ve Begüm Uluyurt, 2019, s. 184.

Babalarından kalan parayı harcamak için Ankara'ya gelen dört kardeş köylü karılarına Vakko'dan pahalı giysiler aldı, onları şehirli kadınlara benzetmek istedi. Filmin bu sahnesinde mağazanın Bulvar girişi ile kadın giyim katı görünüyordu.

Edebi eserden. Ertem Eğilmez'in Köyden İndim Şehire filmi, 1974. Okuduğumuz kaynak Günce Uzgören, 2019, s. 186.

Genç görüşmecilerden üçü Vakko'nun Noel vitrinini andı. Biri bulvarda en çok bu vitrini özlediğini söyledi, vitrin orada bir gezinti yaratıyordu. Tanıdığı birçok kişi Vakko Armada'ya taşındıktan sonra bu vitrinden söz etmişti.

Tanıklık Uğuz'un görüştüğü gençlerden biri. Okuduğumuz kaynak Ebru Uğuz, 2008, s. 123.

Ona göre Vakko bulvarın en önemli dükkanıydı. 1990'lardan sonra nitelikli müşteri bulvara Vakko için gelirdi. Vakko'nun gidişi bulvarı ekonomik olarak çok yıprattı, müşterinin profili değişti.

Tanıklık Uğuz'un görüştüğü, bulvarda dükkanı olan bir esnaf. Okuduğumuz kaynak Ebru Uğuz, 2008, s. 123.

Aynı binada Vakko Sanat Galerisi, 1976'dan sonra

Ankara mağazası yapılırken 500 metrekarelik bütün bir katın sanat galerisine ayrılması fikri ortaya çıktı. O yıllarda Ankara'da “küçük, bodrum katlarına sığışmış iki özel galeri” vardı. Hancı, Pilevneli ve Edgü işi karşılıksız üstlendi, Ankara bir başkente layık bir galeriye kavuştu.
Tanıklık Vitali Hakko, Hayatım Vakko. Okuduğumuz kaynak Umut Şumnu ve Begüm Uluyurt, 2019, s. 193.
1976'da Ankara'da resimlerini sergileyebileceği iki yer vardı, Türk Amerikan Derneği ile Vakko Sanat Galerisi. Galerinin yöneticisi Gencay Kasapçı programın bir yıl boyunca dolu olduğunu söyledi. Türk Amerikan Derneği de doluydu, Aydoğdu sergisini sonunda Yapı Endüstri Merkezi'nin galerisinde açabildi.
Tanıklık Habip Aydoğdu, Önder Şenyapılı'nın aktarımıyla. Okuduğumuz kaynak Ayşegül Atmaca, 2021, s. 50.

Kaynakların ayrıştığı yerler

Açılış yılı kaynaklarda farklı. Milliyet'in 21 Ekim 1973 haberi ve Anadolu Ajansı'nın açılış fotoğrafları 1973'ü gösterir. Şumnu ve Uluyurt'a göre Vitali Hakko ile Abdurrahman Hancı kitaplarında açılışı 1976'ya koyar.

Galerinin hangi katta olduğu kaynaklarda farklı. Uzgören belediye arşivindeki altıncı kat planını gösterir, Atmaca'nın görüştüğü iki kişi galeriyi beşinci katta anar.

Galerideki ilk sergilerin sırası kaynaklarda farklı. Hakko anılarında mağazanın açılışıyla sanatseverlere ilk Fikret Mualla sergisini sunduklarını, ardından Eşref Üren'in retrospektifinin geldiğini yazar. Gazete ilanı ve broşür ilk serginin 11 Mart 1976'da açılan Yaşayan Bedri Rahmi olduğunu gösterir. Ankara Sanat Dergisi'ndeki 1976 tarihli bir yazıya göre sıra Bedri Rahmi, Eşref Üren ve Fikret Mualla'dır. Atmaca'nın görüştüğü bir kişiye göre ilk sergi 15 Haziran 1976'da açılan Eşref Üren sergisiydi, aslında Fikret Mualla sergisi düşünülmüş ama resimler getirilememişti. Atmaca'daki davetiyeye göre bir Fikret Mualla sergisi 24 Ekim ile 30 Kasım 1977 arasında açıktı.

Kaynakça

Umut Şumnu ve Begüm Uluyurt. Ankara’nın Kentsel Yaşamına İz Bırakmış Bir Mekân: Vakko Kızılay Mağazası. Ankara Araştırmaları Dergisi / Journal of Ankara Studies (VEKAM), 7(1), s. 175-195. DOI: 10.5505/jas.2019.43434. 2019. Kaynağa git

Günce Uzgören. Conservation of Architectural Heritage in Atatürk Boulevard in Ankara. ODTÜ, Kültürel Mirası Koruma yüksek lisans tezi. 2019. Kaynağa git

Güliz Küçüktaşdemir. Kentin iç mekanları: Ankara belleğinde pasajlar, (1950-1980). Sanatta yeterlik tezi, Hacettepe Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Anabilim Dalı. 2018. Kaynağa git

Ebru Uğuz. Transformation of collective memory in the case of Ankara Atatürk Boulevard. Yüksek lisans tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü. 2008. Kaynağa git

Ayşegül Atmaca. Ankara sanat galerileri'nden bir seçki (1970-1990). Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sanat Tarihi Anabilim Dalı. 2021. Kaynağa git

Bu sayfa Klemens'in Ankara kaynak taramasından derlendi. Konum ve tarihler ikinci bir kaynakla sınandı. Anılar anlatanın adıyla aktarıldı. Son güncelleme 20 Ekim 2026.