Nasuhpaşa Camii (Nallıhan)
Nallıhan'ın bugünkü yerinde durmasının sebebi bir yol düzeni. Nallıhan Kaymakamlığı kayıtlarına göre Osmanlı veziri Nasuh Paşa, 1594 sonbaharında Halep'ten İstanbul'a dönerken Konya, Ankara, Nallıhan ve Göynük üzerinden geçen güzergâhı izledi ve yörede bir han, bir hamam, bir de cami yaptırdı. 1595 ilkbaharında biten bu yapıları vakfetti. Aynı kayıtlar, Kocahan yapılmadan önce yerleşimin bugünkü yerinde olmadığını, büyük olasılıkla Kayapınar Çiftliği yakınındaki şehir kalıntılarının bulunduğu alanda kurulu olduğunu söylüyor. İlçenin adı ise ya yakınından geçen Nallı Suyu ile handan geliyor ya da hanın kapısına asılı bir naldan. İkinci rivayet nalı Köroğlu'nun atına bağlıyor. İki anlatı da yerel hafızada yan yana yaşıyor.
Nasuhpaşa Camii bu düzenin ibadet ayağı, ancak bugün gördüğünüz bina 16. yüzyıl yapısı değil. 1911'de, Ankara, Ayaş, Nallıhan ve İstanbul yol güzergâhı için ilçeye gelen bir Fransız mühendisin gözetiminde eski cami yıkıldı ve aynı genişlikte yeniden örüldü. Yapı dikdörtgen planlı, kesme taştan, ahşap çatılı ve Türk usulü kiremit örtülü. Kuzeydeki son cemaat yerinde kemerlerle birbirine bağlanan sekiz kare paye var, iç mekânı dokuz sivri kemerli pencere aydınlatıyor. Batı duvarına bitişik kesme taş minare, kare kaide üzerinde on iki köşeli bir gövdeyle yükseliyor. Avlunun batısındaki türbe 20. yüzyılın başına tarihleniyor ve içinde iki büyük, dört küçük kabir bulunuyor.
Caminin hemen yanındaki Kocahan, yani Nasuh Paşa Hanı, aynı düzenin en görkemli parçası. Kaymakamlığın tarihi yerler kaydı hanı 1599'a tarihliyor. Dikdörtgen planlı yapı 3.000 metrekare kaplıyor, 46 odası var ve duvarları moloz taşla, kaba taşla ve kireç harcıyla örülmüş. Girişi dairevi, geniş ve uzunca bir tonoz; tonozun içinde iki yanda sivri kemerli iki tonoz daha uzanıyor. Kesme kırmızı köfeki taşından kemerin üzerinde yaklaşık 20'ye 23 santimetrelik, on sekiz delikli bir at nalı kabartması duruyor. Çatısı çökmüş olsa da duvarları ayakta ve han pazartesi günleri sebze pazarı olarak kullanılmaya devam ediyor.
Ziyaret için ayıracağınız süre kısa, ama gidiş uzun: Nallıhan Ankara'nın yaklaşık 160 kilometre batısında. Bu yüzden camiyi tek başına değil, ilçe merkezinin çarşısı, Kocahan ve çevredeki doğa noktalarıyla birlikte planlamak mantıklı. Cami ibadete açık, girişi ücretsiz. Namaz vakitlerinin hemen dışında, tercihen öğle ile ikindi arasında gitmek hem sizin hem cemaatin işini kolaylaştırıyor.
Nasıl gidilir
Nallıhan, Ankara'nın yaklaşık 160 kilometre batısında. AŞTİ'den kalkan Nallıhan otobüsleriyle ilçe merkezine gidilir, cami ve Kocahan çarşının içinde yürüme mesafesinde. Özel araçla Beypazarı üzerinden yaklaşık iki ile iki buçuk saat sürüyor.
- İlçe
- Nallıhan
- Ankara merkeze (Kızılay) uzaklık
- kuş uçuşu 131,4 km
Mesafeler kuş uçuşu ölçülür; yürünecek yol daha uzundur.
Biliyor musunuz
- 1.Bugünkü cami 1911'de yeniden yapıldı. Ankara, Ayaş, Nallıhan ve İstanbul yol güzergâhı için ilçeye gelen bir Fransız mühendisin gözetiminde eski yapı yıkıldı ve aynı genişlikte yeniden örüldü.
- 2.Caminin yanındaki Kocahan'ın girişinde, kesme kırmızı köfeki taşından kemerin üzerinde yaklaşık 20'ye 23 santimetrelik ve on sekiz delikli bir at nalı kabartması var. İlçenin adının kaynağı sayılan rivayetlerden biri de bu nala dayanıyor.
- 3.Kocahan 3.000 metrekare kaplıyor ve 46 odası var. Çatısı çökmüş olmasına rağmen yapı hâlâ pazartesi günleri sebze pazarı olarak kullanılıyor.
Ziyaretçi ipuçları
- •Camiyi tek başına düşünmeyin. Han, hamam ve cami aynı yol düzeninin parçaları; birlikte gezmek yapının neden burada olduğunu anlatıyor.
- •Kocahan pazartesi günleri sebze pazarına dönüşüyor. Boş avluyu fotoğraflamak istiyorsanız başka bir gün, pazarın kendisini görmek istiyorsanız pazartesi gidin.
- •Namaz vakitlerinin hemen dışında girin; öğle ile ikindi arası genellikle en sakin saat.
- •Nallıhan'a bir günlük yol gidiyorsanız Nallıhan Kuş Cenneti ve Sarıyar Barajı çevresini de programa ekleyin, ilçe merkezine yakın mesafedeler.
Sık sorulanlar
- Nasuhpaşa Camii kaç tarihli?
- Nallıhan Kaymakamlığı kayıtlarına göre Nasuh Paşa'nın yörede yaptırdığı han, hamam ve cami 1595 ilkbaharında tamamlanıp vakfedildi. Ancak bugün ayakta duran bina 1911'de, eski caminin yıkılıp aynı genişlikte yeniden örülmesiyle ortaya çıktı.
- Nallıhan'a Ankara'dan nasıl gidilir?
- İlçe Ankara'nın yaklaşık 160 kilometre batısında. AŞTİ'den Nallıhan otobüsleri kalkıyor, özel araçla Beypazarı üzerinden yaklaşık iki ile iki buçuk saatlik yol.
- Camiyi ziyaret etmek ücretli mi?
- Hayır, ibadete açık bir cami ve girişi ücretsiz. Namaz vakitlerinin dışında, uygun kıyafetle ziyaret edilebiliyor.
- Caminin yanındaki han gezilebilir mi?
- Kocahan'ın çatısı çökmüş, duvarları ayakta. Dışarıdan ve avlusundan görülebiliyor, pazartesi günleri sebze pazarı olarak kullanılıyor. Kaymakamlık kaydına göre 3.000 metrekare alan kaplıyor ve 46 odası var.
- Nallıhan adı nereden geliyor?
- İki rivayet var. Biri adı yakından geçen Nallı Suyu ile handan türetiyor, diğeri han kapısına asılı bir nala bağlıyor; ikinci anlatıda nal Köroğlu'nun atına ait.
Yakındaki benzer yerler
Bacım Sultan Türbesi
Tabduk Emre'nin eşi. Anadolu kadın erenleri geleneğinin sembol ismi.
Kültürel MirasTabduk Emre Türbesi
Yunus Emre'nin hocası, 13. yy mutasavvıfı. Emrem Sultan (Baba Sultan) köyünde.
Kültürel MirasHacılar Köprüsü
Osmanlı dönemi taş köprü, kervan yolu üzerinde.
Kültürel MirasYediler Türbesi
Yedi evliyanın yattığına inanılan ortak türbe. Halk inancı ve ziyaret geleneği.
Kültürel MirasKaygusuz Abdal Türbesi
14. yy sufi ozanı. Bektaşi geleneğinin öncülerinden, hicivli nefesleriyle ünlü.
Kültürel MirasPaşa Hamamı (Beypazarı)
Osmanlı klasik hamam mimarisi. Sıcaklık, soğukluk ve halvet bölümleriyle korunmuş.
Bu sayfa son olarak 10 Ağustos 2026 tarihinde elden geçti. Ziyaret saatleri ve ücretler değişebilir; gitmeden önce kurumun kendi duyurusuna bakmanızı öneririz.
Kaynaklar: nallihan.gov.tr, nallihan.gov.tr
Bilgi eskimiş ya da konum yanlış mı? Bize yazın, birkaç gün içinde bakarız.