Üniversite Apartmanı
Üniversite Apartmanı Tunalı Hilmi Caddesi'nin batı yakasında, Kuğulu Park ile Büklüm Sokağı arasında durur. Sivil Mimari Bellek kataloğuna göre yapı iki bloktan oluşur. Tunalı Hilmi'deki blok Üniversite Apartmanı, Bestekar Sokağı'ndaki blok Ankara Üniversitesi Öğretim Üyeleri Apartmanı adını taşır. İki bloğu da Ankara Üniversitesi Öğretim Üyeleri Yapı Kooperatifi yaptırdı. Projeleri Demirtaş Kamçıl ile Rahmi Bediz hazırladı, projeler 1954'te onaylandı.
Kavaklıderem Derneği'nin bültenine göre kooperatif yapıma 1957'de başladı ama bir buçuk yıl içinde parası bitti. O yıllarda ikili anlaşmalarla Türkiye'ye aileleriyle birlikte Amerikalı askerler geliyordu. Amerikalılar binayı tamamlayıp beş yıl kira ödemeden kullanmayı önerdi, kooperatif de kabul etti. Binayı küçük değişikliklerle bitirip askerlerine lojman yaptılar. Amerikalılar 1961'de ayrıldı, oysa sözleşme 1962'de bitecekti. Daire sahipleri 1961'in sonuna doğru taşındı. Hepsi Ankara Üniversitesi öğretim üyesi olduğu için yapıya Üniversite Apartmanı adını verdiler.
Katalog blokların betonarme iskelet ve tuğla yığma sistemle yapıldığını yazar. Her blok bodrum, zemin ve üç normal kattan oluşur ve önündeki yola paralel uzanır. İki blok arasında üçgen bir alan kalır. Yaklaşık 50 metrelik cephelerin duvar etkisini cephe boyunca süren balkonlar kırar. Her katta altı daire vardır. Mutfak, banyo ve tuvalet blokların ortasındaki geniş aydınlığa bakar, salon ve odalar dış cepheye dizilir. Katalog ışıklık ve banyoyla birleşen T biçimli düzenin mimarların sonraki Mintrak ve Yeşiltepe bloklarında da tekrarlandığını yazar.
Resuloğlu yapıyı Kavaklıdere'nin ilk yüksek katlı bloklarından biri sayar. Onun görüştüğü ve caddede kafe işleten biri Üniversite Apartmanları'nın o günler için çok lüks olduğunu söyler. Bu görüşmeciye göre Ulus'ta oturanlar Kızılay'a taşındı, kendisi gibiler ise Kavaklıdere'ye geçti.
1980'lerin başında bir iş adamı nakliye şirketinin merkezi için bir daire almak istedi. Komşular yönetim planı daireleri işyerine kapatıyor diye izin vermedi. Katalog Tunalı bloğunun iç mekanı için Mimar Aykut Aktolunay'ın 1981 tarihli bir tadilat projesini kaydeder. Resuloğlu 2011'de Tunalı bloğundaki dairelerin neredeyse hepsinin büro olduğunu yazar. Yapı özel mülktür ve yalnız dışarıdan görülebilir.
Anılarda Üniversite Apartmanı
Yazarların ve tanıkların anlattıkları. Her anı anlatanın adıyla, okuduğumuz kaynağın sayfasıyla.
Tunalı o zaman Özdemir Caddesi'ydi ve bu apartmanda genç Amerikalı askerler otururdu. O yıllarda Ankara'da çok Amerikalı asker vardı. Hepsi Balgat'ta PX dedikleri dükkana gidip gelirdi.
Tanıklık Jale Erzen, Resuloğlu'nun görüşmesi. Okuduğumuz kaynak Çılga Resuloğlu, 2011, s. 118, 290.
Muayenehanesi Üniversite Apartmanı'ndaydı ve orada yalnız öğretim üyeleri ile milletvekilleri otururdu. Daireler çok büyüktü, ön tarafı muayenehane, arka tarafı ev olarak kullandı. Ön salonu ikiye bölüp bir kısmını bekleme yeri yaptı ve aile 1978'e kadar orada oturdu.
Tanıklık Resuloğlu'nun görüştüğü, caddede çalışmış ve oturmuş bir diş hekimi. Okuduğumuz kaynak Çılga Resuloğlu, 2011, s. 119, 276-277.
Bu bölümün kaynakları
- Çılga Resuloğlu. The Tunali Hilmi Avenue, 1950s-1980s: The formation of a public place in Ankara. Doktora tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mimarlık Tarihi Anabilim Dalı. 2011. Kaynağa git
Klemens'in Ankara kaynak taramasından derlendi. Konum ve tarihler ikinci bir kaynakla sınandı.
Bu çevrede artık olmayan mekanlar
Edebiyat tarihinde adı geçen, bugün yerinde olmayan yerler. Haritada iz halkasıyla duruyorlar.
- Ses Sineması · 1960'ların sonu-1980'ler · yaklaşık 30 m
- Lale Sineması · 1969-1980'ler · yaklaşık 160 m
- Talip Sineması · 1969-1999 öncesi · yaklaşık 240 m
- Karınca Sineması · 1969-1980'ler · yaklaşık 390 m
Ziyaret bilgileri
- Giriş
- Dışarıdan görmek ücretsiz. Yapı özel mülk, içine girilmez.
Nasıl gidilir
Tunalı Hilmi Caddesi'nin batı yakasında, Kuğulu Park ile Büklüm Sokağı arasında. EGO otobüslerinin Tunalı Hilmi Caddesi'ndeki Büklüm Sokağı durağından birkaç dakika yürüyün.
- İlçe
- Çankaya
- Kızılay'a uzaklık
- kuş uçuşu 1,7 km
- En yakın raylı istasyon
- Kızılay (M1, M2, M4 ve A1 Ankaray), kuş uçuşu 1,7 km
Mesafeler kuş uçuşu ölçülür; yürünecek yol daha uzundur.
Biliyor musunuz
- 1.Binanın muslukları, lavaboları ve bazı mutfak donanımları ABD'den getirildi. Amerikalılar binaya bir su deposu, bir arıtma ünitesi ve bütün binaya yetecek bir sıcak su ünitesi de ekledi.
- 2.Amerikalılar 1961'de ayrılırken bu üniteleri para karşılığı bırakmayı önerdi. Daire sahipleri nasılsa sökmezler diye düşünüp öneriyi kabul etmedi.
- 3.Kavaklıderem Derneği'nin bültenine göre binanın çatısı ters piramit biçimindeydi ve içe doğru eğimliydi. Bülten o yıllarda Ankara'da bu çatının benzeri olmadığını yazar.
Ziyaretçi ipuçları
- •Yapı özel mülk. İçeri girilmez, cepheyi Tunalı Hilmi Caddesi'nden görebilirsiniz.
- •Kuğulu Park yaklaşık 500 metre güneyde. Tunalı Oteli ve Kuğulu Pasajı da aynı yönde.
Sık sorulanlar
- Üniversite Apartmanı nerede, nasıl gidilir?
- Tunalı Hilmi Caddesi'nin batı yakasında, Kuğulu Park ile Büklüm Sokağı arasında. EGO otobüslerinin Tunalı Hilmi Caddesi'ndeki Büklüm Sokağı durağından birkaç dakika yürüyün.
- Giriş ücretli mi?
- Dışarıdan görmek ücretsiz. Yapı özel mülk, içine girilmez.
- Gezmek ne kadar sürer?
- yaklaşık 10 dakika
- Hangi dönemden kalmadır?
- Cumhuriyet dönemine tarihlenir.
- Burada ne görülür?
- Tunalı Hilmi Caddesi'nde Ankara Üniversitesi öğretim üyelerinin kooperatifinin yaptırdığı apartman. Projeyi Demirtaş Kamçıl ile Rahmi Bediz çizdi, daireleri zamanla büroya döndü.
Bu yer şu listelerde
Yakındaki benzer yerler
Vakıfbank Genel Müdürlüğü Binası
Ertur Yener, Erdoğan Elmas ve Zafer Gülçur'un 1972 yarışmasıyla tasarladığı, 1975'te kullanılmaya başlanan banka genel müdürlüğü. Atatürk Bulvarı'nın Kavaklıdere kesiminde.
MimariTürk Dil Kurumu Binası
Cengiz Bektaş'ın Atatürk Bulvarı'ndaki yapıtı: medrese avlusu fikrini beton, ahşap ve camla yeniden kuran bir modernizm.
MimariTunalı Oteli
Tunalı Hilmi Caddesi'nde 1969'da hizmete giren sekiz katlı otel. Vedat Dalokay'ın tasarladığı yapının cephesinde güneş kırıcılar vardır.
MimariAlmanya Büyükelçiliği
Atatürk Bulvarı'nda, 1920'lerin ortasında kurulan geniş bahçeli büyükelçilik yerleşkesi. Yapıları dışarıdan görülebilir.
MimariRenda Köşkü
Atatürk Bulvarı'nda, 1920'lerde yapılan iki katlı erken Cumhuriyet köşkü. Adını Abdülhalik Renda'dan alır, Kültür Envanteri'ne göre bugün kullanılmıyor.
MimariKuğulu Pasajı
Tunalı Hilmi Caddesi'nde Kuğulu Park'ın karşısındaki çarşı ve iş hanı. Rahmi Bediz ile Demirtaş Kamçıl'ın tasarladığı yapı 1981'de bitti, 1980'lerde Tunalı'nın buluşma yeriydi.
Bu sayfa son olarak 4 Kasım 2026 tarihinde elden geçti. Ziyaret saatleri ve ücretler değişebilir; gitmeden önce kurumun kendi duyurusuna bakmanızı öneririz.
Kaynaklar: openstreetmap.org
Konum verisi © OpenStreetMap katkıcıları, ODbL lisansıyla.
Bilgi eskimiş ya da konum yanlış mı? Bize yazın, birkaç gün içinde bakarız.