Ankara Üniversitesi Oyuncak Müzesi

Envanterde beş bine yakın oyuncak kayıtlı. Koleksiyon beş grupta toplanmış. Geleneksel oyuncaklar bölümünde sapan, çember ve el yapımı bebek gibi, çocuğun kendi ürettiği ya da yerel ustanın yaptığı nesneler var. Fabrikasyon oyuncaklar malzemesine göre ayrılmış; tahta, teneke, kâğıt, plastik ve peluş üzerinden bir sanayi tarihi okunabiliyor. Yabancı oyuncaklar bölümünün en eski örneği 1890 tarihli. Dördüncü grup, Türkiye'deki arkeoloji müzelerinden alınan antik dönem oyuncaklarının kopyaları; beşincisi ise yakın dönemin karakter ve popüler kültür oyuncakları. Sıralamayı takip ederek gezdiğinizde aslında bir oyuncak sergisi değil, yüz otuz yıllık bir toplumsal değişim şeridi izliyorsunuz: el yapımından seri üretime, yerelden küresele, sokak oyunundan ekran karakterine.

Müze aynı zamanda bir araştırma birimi. Bağlı olduğu merkez çocuk kültürü alanında çalışıyor ve müzeyi bir eğitim aracı olarak kullanmak için okul öncesi, ilkokul ve ortaokul düzeyinde ayrı ayrı hazırlanmış müze kitapları yayımlıyor. Yani buradaki vitrinler yalnızca nostalji üretmek için değil, çocuk gelişimi ve eğitim tarihi çalışmalarına kaynak olmak için kurulmuş. Bu, Ankara'daki müzeler arasında oldukça ayrıksı bir konum.

Ziyaret etmeden önce bilinmesi gereken bir ayrıntı var: müze artık Cebeci'de değil. Uzun yıllar Eğitim Bilimleri Fakültesi'nin Cebeci yerleşkesinde bulunduğu için birçok rehber, harita kaydı ve resmi tanıtım sayfası hâlâ eski adresi veriyor. Merkezin kendi sayfasındaki güncel adres ise Beşevler 10. Yıl Yerleşkesi, Emniyet Mahallesi, İncitaşı Sokak, olimpik yüzme havuzunun arkası. Küçük ve derli toplu bir müze; kendi başına yarım günlük bir program değil, Beşevler ve Tandoğan çevresindeki başka duraklarla birleştirilecek kısa ve keyifli bir mola. Ziyaret düzeni üniversitenin akademik takvimine bağlı olduğu için, yola çıkmadan önce merkezin kendi sayfasından teyit etmek en sağlamı. Çocukla gidenler için en iyi tarafı, vitrinlerdeki nesnelerin üç kuşağı aynı anda konuşturması.