Yüksel Palas
Yüksel Palas Atatürk Bulvarı ile Mithatpaşa Caddesi'nin köşesinde, Sıhhiye Orduevi'nin karşısında durur. Otel Mart 1949'da açıldı. Turan Tanyer'e göre Yenişehir Oteli ve Gül Palas'tan sonra semtin üçüncü oteliydi. Ama Yenişehir'de otel olarak yapılan ilk bina buydu, öteki ikisi apartman olarak yapılmış binalardaydı. Otelin sahibi Eskişehirli milletvekili Emin Sazak'tı.
Girişte sağdaki geniş salonda cam kenarındaki masalarda çay içilir, Bulvar'dan gelip geçenler seyredilirdi. Otelin Amerikan Bar'ı yazarların, gazetecilerin ve siyasetçilerin buluşma yeriydi. Bir zaman sonra tiyatrocular da geldi. 1961'de Devlet Tiyatrosu'ndan ayrılan oyuncular yandaki Terzioğlu Hanı'nın bodrumunda Meydan Sahnesi'ni kurdu. Çetin Köroğlu, Kartal Tibet ve Mahir Canova oyundan önce ve sonra otelin salonunda görülürdü.
Tanyer otelin Modern Palas, Bulvar Palas, Balin ve Barıkan'dan ucuz olduğunu yazar. Tanıklar ve dönemin kent kılavuzları Yüksel Palas'ı bürokratların kaldığı Bulvar otelleri arasında sayar. Lokantada yemek bir orkestra eşliğinde yenirdi. Mutfağı Baba Karpiç'in yanında yetişen Bekir Uluay yönetti. Tanyer'e göre Bekir Usta buradan ayrılınca İşçi Sigortalar Apartmanı'nda Piknik'in komşusu olan kendi lokantasını açtı.
1968'de belediye Amerikan Haberler Merkezi ile Tarım Bakanlığı arasındaki bütün pastane ve lokantaları kaçak saydı. Güliz Küçüktaşdemir'e göre yıkılan yapılar arasında otelin yarı açık ek yapısı da vardı.
Yüksel Palas Bulvar'ın Yenişehir tarafında ayakta kalan az sayıdaki ilk dönem yapısından biridir. Otel yıllar sonra Milli Savunma Bakanlığı'na satıldı ve 1990'larda Astsubay Orduevi olmuştu. Günce Uzgören 2019'da binayı Orduevi'ne bağlı Astsubay Misafirhanesi olarak anar. Binanın bugünkü kullanımını ve ziyarete açık olup olmadığını kurum kaynağında doğrulayamadık. Köşe cephesi Bulvar'dan görülebilir.
Anılarda Yüksel Palas
Yazarların ve tanıkların anlattıkları. Her anı anlatanın adıyla, okuduğumuz kaynağın sayfasıyla.
1960'a kadar Bulvar'da Sıhhiye'ye doğru sağdan yürüyünce küçücük bir dükkanda Amerikan malları satan bir adamdan başka ticaret yoktu. “Köşede de Yüksel Palas ve karşısında da Orduevi vardı.” Eski Ankaralıların çoğu o yıllarda bile alışveriş için Ulus ve Anafartalar'ı seçerdi.
Tanıklık Küçüktaşdemir'in görüştüğü, Kocatepe'de büyüyen emekli bir planlamacı. Okuduğumuz kaynak Güliz Küçüktaşdemir, 2018, s. 208.
Bu bölümün kaynakları
- Güliz Küçüktaşdemir. Kentin iç mekanları: Ankara belleğinde pasajlar, (1950-1980). Sanatta yeterlik tezi, Hacettepe Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Anabilim Dalı. 2018. Kaynağa git
Klemens'in Ankara kaynak taramasından derlendi. Konum ve tarihler ikinci bir kaynakla sınandı.
Bu çevrede artık olmayan mekanlar
Edebiyat tarihinde adı geçen, bugün yerinde olmayan yerler. Haritada iz halkasıyla duruyorlar.
- Ankara Sineması · 1940'lar-1980'ler · yaklaşık 80 m
- Hale Gazinosu · 1920'ler-1929 · yaklaşık 120 m
- Türk Dil Kurumu'nun Cihan Sokağı'ndaki evi · 1950'ler · yaklaşık 170 m
- Etibank Umum Müdürlüğü binası · 1950'ler-2012 · yaklaşık 180 m
- Cemil Eren'in atölyesi, Adil Han · 1950'ler · yaklaşık 210 m
Nasıl gidilir
Bina Atatürk Bulvarı ile Mithatpaşa Caddesi'nin köşesinde, Sıhhiye Orduevi'nin karşısında. M1 metro hattının Sıhhiye istasyonundan Kızılay yönüne birkaç dakika yürüyün.
- İlçe
- Çankaya
- Kızılay'a uzaklık
- kuş uçuşu 620 m
- En yakın raylı istasyon
- Sıhhiye (M1), kuş uçuşu 240 m
Mesafeler kuş uçuşu ölçülür; yürünecek yol daha uzundur.
Biliyor musunuz
- 1.Mart 1949 tarihli açılış ilanı yeni oteli Bulvar üzerinde “çamlıklar arasında” diye tanıttı. İlan çay salonunu, Amerikan barı ve asansörü de sayıyordu.
- 2.1966'da otelde banyolu tek kişilik bir oda 35, çift kişilik bir oda 50 liraydı.
- 3.Yandaki Meydan Sahnesi'nin biletleri kimi zaman Yüksel Palas'ta satılırdı.
- 4.Tanyer'e göre Attilâ İlhan'ın O Karanlıkta Biz romanının bazı sahneleri Yüksel Palas'ta geçer.
Ziyaretçi ipuçları
- •Köşe cephesini Atatürk Bulvarı'ndan görebilirsiniz. Binanın ziyarete açık olduğuna dair bir bilgi bulamadık.
- •Karşıda Sıhhiye Orduevi, yakınında Hitit Güneş Kursu Anıtı ve eski Sağlık Bakanlığı binası var.
Sık sorulanlar
- Yüksel Palas nerede, nasıl gidilir?
- Bina Atatürk Bulvarı ile Mithatpaşa Caddesi'nin köşesinde, Sıhhiye Orduevi'nin karşısında. M1 metro hattının Sıhhiye istasyonundan Kızılay yönüne birkaç dakika yürüyün.
- Giriş ücretli mi?
- Dışarıdan görmek ücretsiz.
- Gezmek ne kadar sürer?
- yaklaşık 5 dakika
- Hangi dönemden kalmadır?
- Cumhuriyet dönemine tarihlenir.
- Burada ne görülür?
- Sıhhiye'de Orduevi'nin karşısında 1949'da açılan, Yenişehir'de otel olarak yapılan ilk bina. Sonra Milli Savunma Bakanlığı'na geçti, askeri misafirhane oldu.
Bu yer şu listelerde
Yakındaki benzer yerler
Eski Sağlık Bakanlığı Binası
1926-27'de Theodor Jost'un tasarladığı, Sıhhiye Meydanı'na adını veren bakanlık binası. Bugün Ankara Valiliği kullanıyor.
MimariSıhhiye Orduevi
Zafer Meydanı'nın kuzeyinde, Hale Gazinosu'nun yerinde 1930'ların başında yapılan subay orduevi. Mimarı kaynaklarda Holzmeister ya da Egli diye geçer.
MimariAnd Çarşısı
Atatürk Bulvarı'nda, 1938 tarihli And Apartmanı'nın yerinde yükselen çarşı ve iş hanı. Yürüyen merdiveni çokgen bir cam çatıdan ışık alır.
MimariÖztuğ ve Lale Pasajları
Kızılay'da İzmir 1 Caddesi'nin Ihlamur Caddesi köşesinde yan yana duran iki pasaj. Ankaralılar yıllarca ikisine de Amerikan Pazarı dedi.
Mimariİnkılap Pasajı
Kızılay'da İnkılap Sokak'taki İnkılap Apartmanı'nın altında 1969'da açılan pasaj. Bodrumunda matbaacılar, üst katlarında barlar var.
MimariKocabeyoğlu Pasajı
Atatürk Bulvarı ile İzmir 1 Caddesi'ni birbirine bağlayan pasaj. 1950'lerde iki apartmanın zemin ve bodrum katlarına açıldı, Ankara'nın ilk pasajlarından biri sayılır.
Bu sayfa son olarak 20 Ekim 2026 tarihinde elden geçti. Ziyaret saatleri ve ücretler değişebilir; gitmeden önce kurumun kendi duyurusuna bakmanızı öneririz.
Kaynaklar: kulturenvanteri.com, openstreetmap.org
Konum verisi © OpenStreetMap katkıcıları, ODbL lisansıyla.
Bilgi eskimiş ya da konum yanlış mı? Bize yazın, birkaç gün içinde bakarız.