Eski Belediye Binası
Eski Belediye Binası Ulus'ta, Ulus'tan tırmanan Anafartalar Caddesi'nin Samanpazarı'na döndüğü köşede, Ulus Hali'nin hemen yanında durur. Güven Dinçer onu bölgenin nirengi noktası diye anar. Emre Kolay'a göre Osmanlı döneminin belediye dairesi de bu binanın arazisi içindeydi.
Ankara Belediyesi 1947'de Ticaret Evi adıyla bir mimari yarışma açtı. Umut Şumnu ile Selim Sertel Öztürk'e göre yarışmayı Nezih Eldem kazandı, Reha Ortaçlı ile Fethi Tulgar ikinci oldu. Mimarlık dergisi 1951'de binayı Ankara Belediye Binası adıyla, Eldem'in projesi ve uygulaması olarak tanıttı. Derginin yazdığına göre bu arsada daha önce Anafartalar Caddesi'ni çirkinleştiren bir bina vardı.
Dergiye göre bina alt katta bir ticarethane, üstte ise ciddi bir büro karakteri taşıyordu. Girişler ekonomik düşünülmüş, geri kalan bölümler dükkanlara ve büyük mağazalara ayrılmıştı. Betonarme karkasın üstü renkli Ankara taşıyla kaplandı. Dergi taş işçiliğine özen gösterildiğini ve bunun “çok sıcak ve gönül okşayan bir tesir” yarattığını yazar.
Binanın yapım yılları kaynaklarda farklı geçer. Dinçer yapımın 1947'de başladığını, binanın 1950'de bittiğini yazar. Özge Güven Akdoğan binanın 1947'de tamamlandığını söyler, Kolay ise 1940'ların sonunu verir. Mimarlık dergisi binayı 1951'in ilk sayısında bitmiş bir yapı olarak yayımladı.
Kolay 2018'de binayı Ankara Büyükşehir Belediyesi Ulus Binası diye anar, Özge Güven Akdoğan ise Taş Bina adını kullanır. Güven Akdoğan'a göre Büyükşehir Belediye Meclisi 2005'te bir karar aldı. Bu karara göre binanın, Ulus Hali'nin ve 2003'te yanan Modern Çarşı'nın alanında büyük bir otopark ile alışveriş merkezi yapılacaktı. Bina bugün de köşede ayakta, yanındaki Ulus Hali de yerinde duruyor.
Anılarda Eski Belediye Binası
Yazarların ve tanıkların anlattıkları. Her anı anlatanın adıyla, okuduğumuz kaynağın sayfasıyla.
7 Ağustos 1948'de anne ve babasıyla Belediye'nin altındaki Kamspor mağazasının önünden yürürken fotoğraflandı. Annesi fotoğrafın arkasına “7 Ağustos 1948 Cumartesi, Şeker Bayramının ikinci günü” yazmıştı.
Tanıklık Savaş Sönmez, 1950'lere Doğru Çerkeş Sokağı ve Çevresi. Okuduğumuz kaynak Savaş Sönmez, 2016, s. 199.
Belediye binasının altında Kamspor mağazası, bir büfe ve İstanbul Emniyet Sandığı'nın Ankara şubesi vardı. Binanın Hal girişinde ve yan tarafında Ankara Belediyesi'nin nikah salonu bulunurdu.
Tanıklık Güven Dinçer, Ulus'tan Samanpazarı'na Anafartalar Caddesi'nin Öyküsü. Okuduğumuz kaynak Güven Dinçer, 2014, s. 46.
Bu bölümün kaynakları
- Savaş Recep Sönmez. 1950’lere Doğru Çerkeş Sokağı ve Çevresi. Ankara Araştırmaları Dergisi / Journal of Ankara Studies (VEKAM), 4(2), s. 189-204. DOI: 10.5505/jas.2016.92063. 2016. Kaynağa git
- Güven Dinçer. Ulus’tan Samanpazarı’na Anafartalar Caddesi’nin Öyküsü. İDEALKENT, Cilt 5, Sayı 11, s. 36-60. 2014. Kaynağa git
Klemens'in Ankara kaynak taramasından derlendi. Konum ve tarihler ikinci bir kaynakla sınandı.
Bu çevrede artık olmayan mekanlar
Edebiyat tarihinde adı geçen, bugün yerinde olmayan yerler. Haritada iz halkasıyla duruyorlar.
- Mühendis Hanı · 1920'ler-1950'ler · yaklaşık 150 m
- Halk Pasta Salonu · 1928-1940'lar · yaklaşık 160 m
- Turan Lokantası · 1939-1962 · yaklaşık 180 m
- Anadolu'da Yeni Gün'ün idarehanesi · 1920-1924 · yaklaşık 190 m
- Palabıyık'ın Meyhanesi · 1940'lardan · yaklaşık 190 m
Nasıl gidilir
M1 metro hattının Ulus istasyonundan Ulus Meydanı'na çıkıp Anafartalar Caddesi'nden Samanpazarı yönüne yürüyün. Bina caddenin sağa döndüğü köşede, Ulus Hali'nin yanında, yürüyüş yaklaşık 10 dakika.
- İlçe
- Altındağ
- Kızılay'a uzaklık
- kuş uçuşu 2,3 km
- En yakın raylı istasyon
- Ulus (M1), kuş uçuşu 680 m
Mesafeler kuş uçuşu ölçülür; yürünecek yol daha uzundur.
Biliyor musunuz
- 1.Mimarlık dergisi 1951'de binanın renkli Ankara taşı kaplamasının “çok sıcak ve gönül okşayan bir tesir” yarattığını yazdı.
- 2.Derginin 1951 tarihli fotoğraflarında binanın Anafartalar cephesinde Emniyet Sandığı'nın tabelası görülür.
- 3.Emre Kolay'a göre Osmanlı döneminin belediye dairesi de aynı arazideydi.
Ziyaretçi ipuçları
- •Bina dışarıdan görülebilir. Taş kaplı cepheyi Anafartalar Caddesi'nin karşı kaldırımından görebilirsiniz.
- •Ulus Hali, Çerkeş Sokağı ve Suluhan birkaç dakikalık yürüme mesafesinde.
Sık sorulanlar
- Eski Belediye Binası nerede, nasıl gidilir?
- M1 metro hattının Ulus istasyonundan Ulus Meydanı'na çıkıp Anafartalar Caddesi'nden Samanpazarı yönüne yürüyün. Bina caddenin sağa döndüğü köşede, Ulus Hali'nin yanında, yürüyüş yaklaşık 10 dakika.
- Giriş ücretli mi?
- Dışarıdan görmek ücretsiz.
- Gezmek ne kadar sürer?
- yaklaşık 10 dakika
- Hangi dönemden kalmadır?
- Cumhuriyet dönemine tarihlenir.
- Burada ne görülür?
- Nezih Eldem'in yarışmayla kazandığı, Ankara taşıyla kaplı belediye binası. Anafartalar Caddesi'nin Samanpazarı'na döndüğü köşede, Ulus Hali'nin yanında durur.
Bu yer şu listelerde
Yakındaki benzer yerler
Anafartalar Çarşısı
Ulus'ta 1960'ların giydirme cepheli çarşısı. İçinde Füreya Koral, Seniye Fenmen ve Nuri İyem'in eserleri duruyor.
MimariCündoğlu Han
Ulus'ta Posta Caddesi'nde 1948'de yapılan iş hanı. Tanıklara göre zemin kattaki duvarlara Abidin Dino büyük köylü figürleri resmetti, resimler sonradan alçıpanla kapatıldı.
MimariUlus İşhanı
Ulus Meydanı'nda Zafer Anıtı'nın arkasında yükselen 1950'lerin iş hanı ve çarşısı. Yarışmayla seçilen proje Orhan Bozkurt, Orhan Bolak ve Gazanfer Beken'indir.
MimariSümerbank Binası
1937, Martin Elsaesser tasarımı. Avrupa modernizminin Ankara'daki örneği.
Mimariİş Bankası Genel Müdürlüğü (Ulus)
1929, Giulio Mongeri tasarımı. I. Ulusal Mimarlık Akımı'nın en güçlü örneklerinden. Bina 2019'dan beri İktisadi Bağımsızlık Müzesi.
MimariLozan Palas
Ulus'ta Atatürk Bulvarı ile Posta Caddesi'nin köşesinde 1924'te otel olarak yapılan bina. Sonra Eti Palas ve Park Palas adlarını aldı, uzun yıllar Akbank şubesi oldu.
Bu sayfa son olarak 4 Kasım 2026 tarihinde elden geçti. Ziyaret saatleri ve ücretler değişebilir; gitmeden önce kurumun kendi duyurusuna bakmanızı öneririz.
Kaynaklar: openstreetmap.org, mimarlikdergisi.md1927.org.tr, ankaradergisi.org, dergipark.org.tr, dergipark.org.tr, ankaradergisi.org
Konum verisi © OpenStreetMap katkıcıları, ODbL lisansıyla.
Bilgi eskimiş ya da konum yanlış mı? Bize yazın, birkaç gün içinde bakarız.