ses

Nostalji, 1688'de on dokuz yaşındaki bir tıp öğrencisinin koyduğu hastalık adıydı. Çevirmeli telefonun tıkırtısından vapur düdüğüne, kaybolan sesleri toplayan arşivlerin peşinde.

Metal levhaya serpilen kum, belirli frekanslarda geometrik bir desene dönüşür. Chladni'den Jüpiter'in uydularına, Tesla'dan sergi salonuna: Rezonans, titreşimden çok karşılaşmanın hikayesi.

Ruskin, Whistler'ın tablosu için "halkın yüzüne fırlatılmış bir kutu boya" demişti. Eleştirmenden algoritmaya, sanatın sesini aslında kimin çıkardığı üzerine bir soruşturma.

Cevdet Erek'in galerisinde bir saniyelik vuruş bir güne denk gelir; Zeyno Pekünlü, Sezen Aksu'nun bütün "ah"larını yan yana dizer. Türkiye'den beş sanatçı, sesi direnişe çeviriyor.

Leonardo 1482'de Milano'ya yanında bir lirle gider. Otuz yaşındadır ve henüz "deha" değildir. Sesi güzel bir adamın ses getiren bir sanatçıya dönüşmesi.

Munch 1892'de günlüğüne "doğanın içinden geçen devasa bir çığlık hissettim" yazar. Çığlık figürden fışkırmaz, üstüne çöker. Yasın içeride çıkardığı gürültü üzerine.

Dört yaşındaki bir çocuk Kandinsky'nin Aziz George'una bakıp "Hücum!" diye bağırır. Resim, görüntüde olmayan bir sesi nasıl üretir? Monet'den Wagner'e, figürün çözüldüğü yere.

Cassandra'nın sesi hiç kısılmadı; herkes onu duydu, kimse inanmadı. Troya yanarken haklı çıkmanın bir anlamı kalmaz. Marcuse ve McLuhan'la bugüne uzanan eski bir refleks.

Hera, Echo'yu başkasının son sözünü tekrarlamaya mahkum eder. Viyana Musikverein'ın akustiğinden sosyal medyanın yankı odalarına: Kendi sesi olmayanın müzikali.

MÖ 480 tarihli vazoda Sirenler kuş bedenlidir. Ortaçağ'da balığa, 19. yüzyılda çıplak femme fatale'e dönüştüler; Ariel ise sesinden vazgeçti. Bir korkunun bin yıllık değişimi.

Hikaye 170 liraya alınan beyaz bir Hohner akordeonla başlar. Kırk yıl Çiçek Pasajı'nın masaları arasında çaldı; Tarlabaşı yıkılırken belediyenin önünde çaldı. Cenazesinde otuz kişi vardı.

Şehir uyanmadan önceki sessizlikle gece odada kalan sessizlik aynı mı? Erling Kagge'den Cage'in 4'33"üne: Sessizlik herkesin eşit erişebildiği bir şey değil.

7 Mayıs 1824, Viyana. Senfoniye ilk kez insan sesi girer; besteci kendi eserini duyamaz. Dört bölümü bir çocuğun neşesinden alkışa adım adım dinleyen bir yazı.

1952'de David Tudor piyanonun kapağını açar ve dört dakika otuz üç saniye hiçbir tuşa basmaz. Russolo'nun gürültü makinelerinden Cage'e: Sessizlik, dinlemenin kendisidir.

Ambulans'ın solisti, Sertab Erener'in İyileşiyorum'unun söz yazarı Turan Sarıbay: Sezen Aksu'nun bir şarkıya nasıl dokunduğu, darkwave'in soğuk dili ve bir melodinin matematiği üzerine.

Jarmusch'un şair otobüs şoförü, yolcuların sohbetinden kibrit kutusuna her şeyi şiire çevirir. Film pazartesi başlar, pazartesi biter. İç ses ve boş defterin ihtimalleri üzerine.

Haşim'e göre şiirde mana aramak, yaz gecesinde şakıyan kuşu eti için öldürmekten farksızdır. "Anlaşılmak için değil, duyulmak için" yazan şairin poetikası.

Berkay Ateş sahnede tek başına, bir sandalye ve ışıkla. Adana'dan İstanbul'a gönderilen Salim, tanık olduğu şey karşısında susabilir mi? Bir oyun üzerine.

Bir oyuncu sahnede konuşmadan durur; nefesi duyulur, sonra çığlık gelir. Artaud'nun Zalim Tiyatro'sunda sessizlik boşluk değil, bedenin söze dönüşmeden önceki gerilimidir.

Çok sesli bir sahne temposundan sonra istemediği bir sessizliğe düşen bir oyuncu, Diderot'dan Stella Adler'e soruyor: Aktör sessizlikte boğulmalı mı, köprü mü kurmalı?

Magritte'in Aşıklar'ında iki yüz, beyaz örtünün altında öpüşmeye çalışır. 1928'den bugüne, bir nefes uzaktayken bile birbirini duyamamak üzerine.

Godard'ın gençleri Louvre'u 9 dakika 43 saniyede koşarak geçer; Museum Hours bir salon görevlisinin bekleyişini dinler. Müzenin sessizliği aslında nelerden oluşur?

Prado'da Goya'nın kalabalığı: Ağızlar açık, tabloda tık yok. Nisan 2013'ten 6 Şubat 2023'e üç günce sayfası; ses çıkarmakla duyulmak arasındaki mesafe.

Frida Kahlo'nun protez bacağı, mübadil bir bavul ve Duchamp'ın pisuvarı konuşsaydı ne derdi? Sesli kitap Eksik Hayatlar Koleksiyonu'nun yazarıyla müzelerin sessizliği üzerine.